Nước Anh mất hơn 20 năm để thu phí xe vào nội đô, giảm đáng kể tình trạng tắc nghẽn

Ô tô đi vào trung tâm London (Anh) bị tính phí 20 USD/ngày, gấp 7,6 – 30 lần so với mức phí được đề xuất khi vào nội đô Hà Nội của Việt Nam.

Đây là khoản phí tính theo ngày được áp dụng với các phương tiện di chuyển vào trung tâm thủ đô. Trước đó, mỗi tài xế khi di chuyển vào trung tâm London phải trả 16 USD/ngày, áp dụng cho khung giờ từ 6 đến 19 giờ các ngày trong tuần, trừ thứ 7 và Chủ nhật. Từ tháng 6-2020, mức phí này đã tăng lên 20 USD, áp dụng từ 7 đến 22 giờ tất cả các ngày, trừ ngày lễ.

Biển báo màu trắng trên phố báo hiệu các tài xế sắp đi vào khu vực tính phí ở Tower Hill. Ảnh: Wikipedia

Việc thay đổi mức phí và thời gian áp dụng được đưa ra nhằm giảm thiểu mức độ ô nhiễm và lưu lượng giao thông ngày càng tăng ở London sau đợt phong tỏa đầu tiên vì Covid-19. Một lý do nữa nhằm hỗ trợ Sở Vận tải London bù đắp khoản phí sụt giảm trong thời gian bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh.

Chương trình bắt đầu từ tháng 2/2003 trên một diện tích hơn 20km². Đây là khu vực kinh doanh trung tâm lúc nào cũng bị tắc xe nặng nề. Khu vực thu phí chỉ chiếm chưa đầy 1,5% tổng diện tích Greater London (Đại London, có 7 triệu dân sinh sống).

Sau đó, khu vực thu phí được mở rộng ra phía Tây, bao gồm thêm 20km2 nữa gồm Westminster, Kensington và Chelsea. Khi áp dụng thu phí, chính quyền thành phố thực hiện luôn cả việc tăng 40% công suất chuyên chở khách của xe buýt và tàu hỏa.

Theo đó, trong 3 năm thực hiện biện pháp này, lưu lượng giao thông vào thành phố đã giảm 15%, tình trạng tắc nghẽn khi lưu không phương tiện giảm 30%.

Những phương tiện được miễn phí, hoặc giảm phí gồm xe của cư dân sống trong khu vực thu phí (giảm 90%). Xe bus, taxi, xe cấp cứu, xe máy được miễn.

Theo quy định trước đó, các tài xế xe điện hay xe hybrid có mức phát thải khí CO2 không quá 75 g/km, và có phạm vi lái xe hoàn toàn bằng điện tối thiểu hơn 32 km cũng được chiết khấu 100% phí vào nội đô. Nhưng từ ngày 25/10, chỉ những xe chạy hoàn toàn bằng điện hoặc động cơ hydro mới đủ điều kiện được miễn phí. Từ tháng 10/2025, xe điện cũng sẽ bị loại khỏi danh sách miễn giảm phí vào nội đô.

Muốn giảm xe cá nhân phải tăng chất lượng phương tiện công cộng

Cách thu phí cũng rất đơn giản. Cư dân sinh sống trong nội đô sẽ được giảm phí tới 90%; người khuyết tật có thể đăng ký với cơ quan chức năng để được miễn phí. Một số loại phương tiện khác như xe cấp cứu, xe cứu hỏa, môtô, taxi… đều được miễn phí.

Ban đầu, phí được thu trong tất cả 7 ngày/tuần, từ 7h – 18h, ở mức 5 bảng Anh/ngày (gần 7 USD). Theo thời gian, mức phí theo ngày đã tăng gấp 3 lần, lên 15 bảng Anh (20 USD), áp dụng với tất cả các ngày trong tuần, trừ Giáng sinh.

Nhưng 15 năm trước, đề xuất thu phí tắc nghẽn nội đô cũng bị Hội đồng thành phố Westminster chỉ trích và kiện ra tòa vì cho rằng mô hình này đã ảnh hưởng tới hoạt động giáo dục, chăm sóc y tế.

Tuy nhiên, vụ kiện không thành và kế hoạch thu phí vẫn được triển khai thành công. Theo trang City Monitor, lý do là bởi chính quyền London đã đưa ra được cơ sở lập luận rõ ràng và thuyết phục.

Chính quyền London đã tham vấn rất kỹ với người dân trong khu vực và tuyên truyền rõ ràng mục đích thu phí là giảm thiểu lượng phương tiện cá nhân di chuyển trong nội đô, giảm tắc nghẽn và sử dụng nguồn thu này để tái đầu tư vào cải thiện dịch vụ giao thông công cộng.

Người dân phản ứng thế nào?

Từ khi lần đầu được đề xuất cách đây gần 4 thập kỷ cho tới khi chính thức áp dụng năm 2003, hệ thống thu phí chống tắc đường ở London đã trải qua nhiều tranh cãi ở London.

Có hai lý do chính khiến tỷ lệ người dân London chấp nhận hệ thống thu phí tương đối cao cả trước vào sau khi áp dụng:

Thứ nhất, người dân cảm thấy cần có biện pháp triệt để hơn, do đã quá mệt mỏi trước tình trạng tắc nghẽn khi di chuyển. Nhiều người cho rằng, thu phí là cách tốt nhất để có tiền nâng cao chất lượng giao thông công cộng ở London.

Thứ hai, ở London, nguồn lực có thể được tập trung vào một số dự án trọng điểm như thu phí đường bộ. Để làm được điều đó, Thị trưởng đã thành công trong xây dựng niềm tin cho người dân thông qua đối thoại mở, trình bày vấn đề và đề xuất rõ ràng, công khai.

Kế hoạch thu phí nội đô ở Anh và Việt Nam giống và khác nhau thế nào?

Nhằm hạn chế xe ô tô đi vào nội đô, tháo gỡ tình trạng ùn tắc, ô nhiễm môi trường, Sở GTVT Hà Nội cùng với đơn vị tư vấn xây dựng xong phương án 87 trạm thu phí phương tiện vào nội đô.

Bên cạnh đó, nếu thời gian thu phí tại London (Anh) áp dụng từ 7h đến 22h, thì tại Việt Nam, thời gian mà đơn vị tư vấn đề xuất thu phí xe vào nội thành là ban ngày, khung giờ từ 5h đến 21h, trong đó có phân biệt mức phí giữa giờ cao điểm và giờ thấp điểm.

Theo Đề án quản lý xe cá nhân, việc thu phí phương tiện vào nội đô là đề án rất quan trọng, đối với kế hoạch giảm xe cá nhân, giải quyết ùn tắc trong khu vực nội đô Hà Nội từ nay đến năm 2025, tầm nhìn 2030.

Nếu thực hiện đúng như dự tính, Việt Nam sẽ mất khoảng 4 – 9 năm để đưa đề án này vào thực tiễn. Trong khi tại Anh, sau lần đề xuất cách đây 4 thập kỷ, đến năm 2003 việc thu phí xe vào nội đô mới chính thức được triển khai.

Mức thu phí ở London cao hơn 7,6 – 30 lần 

Đặc biệt, mức thu phí đang được áp dụng ở London (Anh) là 20 USD/ngày, áp dụng từ 7h đến 22h tất cả các ngày, trừ ngày lễ. Trong khi, ngày 29/10/2021, Trung tâm quản lý Giao thông công cộng TP.Hà Nội đưa ra mức đề xuất thu phí các phương tiện đi vào nội đô Hà Nội như sau:

Mức phí ngày thường (ngày làm việc trong tuần) đối với các xe ô tô cá nhân dưới 9 chỗ (là đối tượng chính của thu phí) đề xuất từ 25.000 đồng – 60.000 đồng/lượt. Đối với xe ô tô từ 9 chỗ trở lên và xe tải các loại, mức thu đề xuất từ 15.000 đồng – 40.000 đồng/lượt.

Evening traffic leaving Los Angeles on 405 freeway North at 5pm. (Photo by In Pictures Ltd./Corbis via Getty Images)

Vào các ngày cuối tuần và ngày lễ được tư vấn đề xuất không thu phí, vì trong các ngày nghỉ và ngày lễ, mức độ ùn tắc giao thông thấp hơn vào các ngày làm việc, tạo thêm sự đồng thuận của nhân dân trong việc triển khai đề án.

Có thể thấy, mức phí vào nội đô London đang cao hơn từ 7,6 – 30 lần so với mức đề xuất mà Trung tâm quản lý Giao thông công cộng TP.Hà Nội đưa ra.

Đại diện Viện Chiến lược và phát triển Giao thông vận tải (TDSI) – đơn vị tư vấn xây dựng Đề án Quản lý phương tiện giao thông cho TP.Hà Nội thông tin, việc lập các trạm để thu phí phương tiện đi vào nội đô giờ cao điểm cũng đang là giải pháp mà các thành phố lớn như Singapore, London… thực hiện rất thành công.

Alex theo cafef

The post Nước Anh mất hơn 20 năm để thu phí xe vào nội đô, giảm đáng kể tình trạng tắc nghẽn appeared first on Tạp Chí Xe.

source https://tapchixe360.com/nuoc-anh-mat-hon-20-nam-de-thu-phi-xe-vao-noi-do-giam-dang-ke-tinh-trang-tac-nghen-54240.html